خلاصه در یک نگاه
قرارداد شراکت (مشارکت مدنی، موضوع مواد ۵۷۱ به بعد قانون مدنی) یا توافقنامهی سهامداران در شرکتهای ثبتشده، رابطهی شرکا را تعیین میکند: چه کسی چه چیزی میآورد، چطور تصمیم گرفته میشود، سود و زیان چگونه تقسیم میشود و اگر یکی بخواهد خارج شود چه اتفاقی میافتد.
بندهای کلیدی قرارداد شراکت
- آوردهی هر شریک (نقدی، غیرنقدی، تخصص و زمان) و ارزشگذاری آن
- نسبت تقسیم سود و زیان
- مدیریت، حق امضا و تصمیمهای نیازمند اتفاق آرا
- تعهد به عدم رقابت و محرمانگی
- خروج شریک، حق تقدم خرید سهم و روش ارزشگذاری
- فوت یا حجر شریک و تعیین تکلیف سهم
- حل اختلاف و بنبست مدیریتی
شراکت ثبتنشده یا ثبت شرکت؟
مشارکت مدنی برای همکاریهای محدود و کوتاهمدت مناسب است؛ اما برای کسبوکار مستمر، ثبت شرکت شخصیت حقوقی مستقل و مسئولیت محدود ایجاد میکند. حتی پس از ثبت شرکت، توافقنامهی سهامداران برای موضوعاتی که اساسنامه پوشش نمیدهد ضروری است.
پرسشهای متداول
بله، با توافق؛ اما ارزش و شرایط تحقق آوردهی تخصصی (مثلاً ماندن در شرکت برای مدت معین) باید در قرارداد روشن شود.
قرارداد باید سازوکار شکستن بنبست را پیشبینی کند؛ مانند ارجاع به داوری، حق خرید سهم دیگری یا انحلال.